ด้วยพระนามของอัลลอฮฺ ผู้ทรงเมตตา ปรานียิ่งเสมอ
อบูฏอลิบเสียชีวิตในสภาพผู้ศรัทธา หรือผู้ตั้งภาคี (มุชริก) ?
![]()
อบูฏอลิบเสียชีวิตในสภาพผู้ศรัทธา หรือผู้ตั้งภาคี (มุชริก) ?
นักปราชญ์ชาวซุนนะห์บางคนได้เขียนไว้เช่นนี้ว่า “ท่านศาสดา ศ. ได้ใช้ความพยายามอย่างมาก ที่จะเชิญชวนอบูฎลิบให้กล่าวคำปฎิญาณของมุสลิมที่แสดงถึงความมีศรัทธา แต่เขานอนเฉยไม่ได้กล่าวตอบแต่อย่างใด จนกระทั่งถึงวาระสุดท้ายของเขา” คำพูดนี้กล่าวเป็นนัยว่า อบูฎอลิลตายในฐานะผู้ปฎิเสธ!!
แม้จะมีข้อเท็จจริงว่า คาบสมุทรอาหรับเป็นก้นบึ้งแห่งความอยุติธรรม และป้อมปราการของการกราบไหว้เทวรูปและการตั้งภาคีต่อพระเจ้า แต่ท่านศาสดาและผู้ที่เลี้ยงดูท่านนั้น เช่นอับดุลมุทฎอลิบ และ อบูฎอลิบ ไม่เคยได้รับความแปดเปื้อนจากความชั่วร้ายและบาปใดๆ และไม่เคยโค้งคาราวะต่อเทวรูปองค์ใดเลย
อัศบะฮ์ บิน นุบาตะฮ์ กล่าวว่า ฉันได้ยินท่านอะลี อ. กล่าวว่า : ขอสาบานต่ออัลลอฮ์ ว่า ไม่ว่าบิดาของฉัน หรือปู่ของฉัน อับดุลมุทฎอลิบ ฮาชิม อับดุลมะนาฟ พวกเขาไม่เคยเลยที่จะก้มกราบเจว็ด เมื่อถามท่าน อ.ว่า แล้วพวกเขากราบไหว้สิ่งใด ? ท่านอะลี อ. กล่าวตอบว่า พวกเขาจะนมาซผินหน้าไปทางกะบะฮ์ ตามแบบฉบับศาสนาแห่งอิบรอฮีม และยึดมั่นบนสิ่งนั้น

แต่ก็มีชาวซุนนะห์บางส่วนที่ไร้ความเป็นธรรมเชื่อว่าท่านเสียชีวิตลงในสภาพที่เป็นมุชริก(ผู้ตั้งภาคีต่อพระผู้เป็นเจ้า)
อบูฏอลิบ คือบุตรชายของอับดุลมุฏฏอลิบ ซึ่งมีศักดิ์เป็นบิดาของอิมามอะลี อ. และเป็นลุงของท่านศาสดา ศ. ไม่เคยได้รับความแปดเปื้อนจากความชั่วร้ายและบาปใดๆ และไม่เคยโค้งคาราวะต่อเทวรูปองค์ใดก็เช่นกัน หลักฐานความศรัทธาของท่านอบูฏอลิบ สามารถดูได้จากเรื่องราวต่อไปนี้
- บทดุอาฮ์ และคำวิงวอนของท่าน
ประจักพยานในเรื่องนี้สามารถย้อนมองดูเหตุการณ์ ขณะที่มักกะฮ์เผชิญกับความแห้งแล้งกันดาร อบูฏอลิบได้พาหลานชายไปกล่าววิงวอนขอน้ำฝนต่อพระผู้เป็นเจ้า
حَدَّثَنِي جُلْهُمَةُ بْنُ عُرْفُطَةَ… حَتَّى انْتَهَيْنَا إِلَى الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ، وَإِذَا قُرَيْشٌ عِزِينَ قَدِ ارْتَفَعَتْ لَهُمْ ضَوْضَاءُ يَسْتَسْقُونَ، فَقَائِلٌ مِنْهُمْ يَقُولُ: اعْمِدُوا اللاتَ وَالْعُزَّى! وَقَائِلٌ مِنْهُمْ يَقُولُ: اعْمِدُوا الْمَنَاةَ الثَّالِثَةَ الأُخْرَى! فَقَالَ شَيْخٌ وَسِيمٌ قَسِيمٌ حَسَنُ الْوَجْهِ جَيِّدُ الرَّأْيِ: أَنَّى تُؤْفَكُونَ وَفِيكُمْ بَاقِيَةُ إِبْرَاهِيمَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، وَسُلالَةُ إِسْمَاعِيلَ عَلَيْهِ السَّلامُ؟ ! فَقَالُوا لَهُ: كَأَنَّكَ عَنَيْتَ أَبَا طَالِبٍ؟ ! قال: إِيهِ. فَقَامُوا بِأَجْمَعِهِمْ وَقُمْتُ مَعَهُمْ، فَدَقَقْنَا عَلَيْهِ بَابَهُ، [ص:188] فَخَرَجَ إِلَيْنَا رَجُلٌ حَسَنُ الْوَجْهِ مُصَفِّرًّا، عَلَيْهِ إِزَارٌ، قَدِ اتَّشَحَ بِهِ؛ فَثَارُوا إِلَيْهِ، فَقَالُوا: يَا أَبَا طَالِبٍ! أَقْحَطَ الْوَادِي وَأَجْدَبَ الْعِبَادُ؛ فَهَلُمَّ فَاسْتَسْقِ. فَقَالَ: رُوَيْدَكُمْ زَوَالَ الشَّمْسِ وَهُبُوبَ الرِّيحِ. فَلَمَّا زَاغَتِ الشَّمْسُ أَوْ كَادَتْ؛ خَرَجَ أَبُو طَالِبٍ وَمَعَهُ غُلامٌ كَأَنَّهُ شَمْسُ دُجًى تَجَلَّتْ عَنْهُ سَحَابَةٌ قَتْمَاءُ وَحَوْلَهُ أُغَيْلِمَةٌ، فَأَخَذَهُ أَبُو طَالِبٍ، فَأَلْصَقَ ظَهْرَهُ بِالْكَعْبَةِ وَلاذَ بِأَضْبِعَةِ الْغُلامِ، وَبَصْبَصَتِ الأُغَيْلِمَةُ حَوْلَهُ، وَمَا فِي السَّمَاءِ قَزَعَةٌ، فَأَقْبَلَ السَّحَابُ مِنْ هَا هُنَا وَهَا هُنَا، وَأَغْدَقَ وَاغْدَوْدَقَ، وَانْفَجَرَ لَهُ الْوَادِي وَأَخْصَبَ النَّادِي وَالْبَادِي، فَفِي ذَلِكَ يَقُولُ أَبُو طَالِبٍ
(وَأَبْيَضُ يُسْتَسْقَى الْغَمَامُ بِوَجْهِهِ … رَبِيعُ الْيَتَامَى عِصْمَةٌ لِلأَرَامِلِ)
(يَطِيفُ بِهِ الْهُلالُ مِنْ آلِ هَاشِمٍ … فَهُمْ عِنْدَهُ فِي نِعْمَةٍ وَفَضَائِلِ)

บุคอรีย์ยืนยันไว้ว่า “บทกวีที่กล่าวสรรเสริญท่านนบีมุฮัมมัด คือกวีที่ถูกประพันธุ์โดยอบูฎอลิบ

- ผลงานด้านวรรณกรรมและวิชาการของอบูฏอลิบ
นักวิชาการและนักประวัติศาสตร์อิสลามได้เขียน และแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับอบูฏอลิบไว้อย่างมาก จากคำพูดและบทวิเคราะห์ทางวิชาการ และวรรณกรรมเหล่านั้นทำให้เข้าใจถึงพลังศรัทธาและความสัตย์จริง ที่มีอยู่ในตัวของท่านอบูฏอลิบอย่างไม่มีความคลางแคลงใดอีกต่อไป บางท่านได้บันทึกคำพูดของ อบูฏอลิบ ซึ่งมีใจความว่า :
لِيَعْلَمْ خِيَارُ النَّاسِ أَنَّ مُحَمَّدًا … وَزِيرٌ لِمُوسَى وَالْمَسِيحِ ابْنِ مَرْيَمْ
أَتَانَا بِهَدْيٍ مِثْلِ مَا أَتَيَا بِهِ … فَكُلٌّ بِأَمْرِ اللَّهِ يَهْدِي وَيَعْصِمْ
“โอ้ ประชาชนที่รักทั้งหลาย จงรู้ไว้ว่ามุฮัมมัด ศ. คือวะซีรของมูซาและอีซาบุตรมัรยัมในฐานะที่เป็นศาสนทูต ผู้ซึ่งนำเอาคัมภีร์และบทบัญญัติจากฟากฟ้ามาสั่งสอนมนุษย์ มุฮัมมัดก็มีเช่นกัน ดังนั้นศาสดาทุกองค์จึงมีหน้าที่ชี้นำมนุษยชาติ และห้ามปรามไม่ให้ทำบาป”

บางตอนกล่าวว่า :
أَلَم تَعلَموا أَنّا وَجَدنا مُحَمَّداً نَبيّاً كَموسى خُطَّ في أَوَّلِ الكُتبِ
وَأَنَّ عَلَيهِ في العِبادِ مَحَبَّةً وَلا خَيرَ مِمَّن خَصَّهُ اللَهُ بِالحُبِّ
“พวกท่านไม่รู้หรือว่าเรามีมุฮัมมัดเป็นศาสทูตเหมือนกับมูซา ซึ่งคัมภีร์แห่งฟากฟ้าได้กล่าวยืนยันไว้ ประชาชนทั้งหลายรักเขา และบุคคลที่พระผู้เป็นเจ้าผู้ทรงยิ่งใหญ่ได้มอบเขาไว้ในหัวใจทุกดวง หัวใจดวงนั้นต้องไม่กดขี่”

لَقَد أَكرَمَ اللَهُ النَبِيَّ مُحَمَّداً فَأَكرَمُ خَلقِ اللَهِ في الناسِ أَحمَدُ
وَشَقَّ لَهُ مِن إِسمِهِ لِيُجِلَّهُ فَذو العَرشِ مَحمودٌ وَهَذا مُحَمَّدُ
“แน่นอนพระผู้เป็นเจ้าทรงให้เกียรติมุฮัมมัดผู้เป็นศาสนทูตของพระองค์ ดังนั้นสิ่งถูกสร้างที่มีเกียรติที่สุดสำหรับพระองค์คือ อะฮฺมัด พระองค์ได้ตั้งชื่อศาสนทูตจากพระนามของพระองค์ ฉะนั้น พระผู้อภิบาลคือเจ้าของอะรัช (บัลลังก์) ผู้ได้รับการสรรเสริญอย่างมาก (มะฮฺมูด) และนี่คือ มุฮัมมัด (ผู้ทำการสรรเสริญอย่างมากมาย)”
وَاللَهِ لَن يَصِلوا إِلَيكَ بِجَمعِهِم حَتّى أُوَسَّدَ في التُرابِ دَفينا
فَاِصدَع بِأَمرِكَ ما عَلَيكَ غَضاضَةٌ وَاِبشِر بِذاكَ وَقَرَّ مِنهُ عُيونا
وَدَعَوتَني وَزَعَمتَ أَنَّكَ ناصِحٌ وَلَقَد صَدَقتَ وَكُنتَ ثَمَّ أَمينا
وَعَرَضتَ ديناً قَد عَلِمتُ بِأَنَّهُ مِن خَيرِ أَديانِ البَرِيَّةِ دينا
โอ้ มุฮัมมัดเอ๋ย ศัตรูจะไม่มีวันกล้ำกรายท่านได้เด็ดขาด ตราบที่แผ่นดินยังไม่ได้กลบหน้าฉัน ฉะนั้นท่านจงปฏิบัตหน้าที่ของท่านต่อไปอย่าได้ย่อท้อ จงสร้างความจริงกลบเกลื่อนความเท็จ และจงทำให้สายตาทุกดวงมีรัศมี ท่านได้เชิญฉันไปสู่ศาสนาของท่าน ซึ่งฉันรู้ดีว่าท่านหวังดีกับฉัน และท่านได้ปฏิบัติหน้าที่อย่างองอาจเข็มแข็ง ฉันยอมรับในความชัดเจนนั้น และยืนยันว่าศาสนาของท่าน เป็นศาสนาที่ดีที่สุดบนโลกนี้
- การเสียสละ และการเป็นผู้ปกป้องศาสดา
นักวรรณคดีอาหรับได้บันทึกถึงการเสียสละ และการเป็นผู้ปกป้องศาสดาด้วยเลือดเนื้อของอบูฏอลิบว่า
“ฉันได้มอบบุตรชาย 4 คนให้เป็นผู้ช่วยเหลือศาสนทูตผู้สูงส่ง บุตรชายของฉันอะลี ผู้นำเผ่าเรา อับบาซ ราชสีห์แห่งพระเจ้า ฮัมซะฮฺผู้คอยปกป้องศาสดาอย่างใกล้ชิด และบุตรของฉันอีกคน ญะอฺฟัร ผู้เวียนว่ายรอบ ๆ ท่านเพื่อช่วยเหลือ และปกป้องให้ปลอดภัยจากศัตรู โอ้ลูกรักของฉัน พวกเธอจงเสียสละ และคอยช่วยเหลืออะฮ์มัดให้พ้นจากศัตรู”
- ความประพฤติและเสียสละของอะบูฏอลิบที่มีต่อศาสดา
นักประวิติศาสตร์ที่มีชื่อเสียงของโลกอิสลาม ต่างยอมรับความเสียสละของท่านอบูฏอลิบที่มีต่อท่านศาสดา และอิสลาม สิ่งนี้เป็นเหตุผลที่บ่งบอกถึงความเชื่อของท่าน ท่านอบูฏอลิบได้ปกป้องและช่วยเหลือท่านศาสดา ตลอดมาโดยเฉพาะอย่างยิ่งช่วง 3 ปีที่ท่านศาสดาถูกล้อมกรอบทางเศรษฐกิจ ณ หุบเขา อบีฏอลิบโดยเหล่าผู้นำชาวกุเรช ซึ่งเป็นสาเหตุทำให้มุสลิมทั้งหมดมารวมกันอย่างเหนียวแน่น และร่วมกันแก้ไขปัญหาต่าง ๆจนหมดสิ้น
นอกจากนี้ท่านได้มอบบุตรชายคือท่านอะลี อ. ให้เป็นผู้ช่วยเหลือท่านศาสดา ศ. ในทุกกิจการ และกำชับว่า อย่าทอดทิ้งศาสดาเด็ดขาดโดยเฉพาะอย่างยิ่งช่วงที่มีปัญหารุนแรง อิบนุ อะบิลฮะดีด มุอฺตะซิลียฺ ได้กล่าวไว้ในชัรฮฺนะฮฺญุลบะลาเฆาะฮฺว่า ท่านอะบูฏอลิบได้กล่าวกับท่านอะลี ว่า ขอสาบานต่ออัลลอฮฺว่า ท่านศาสดาเพียงแค่ต้องการเชิญเจ้าไปสู่ความดี ฉะนั้นเจ้าจงร่วมมือ ให้การช่วยเหลือ และอย่าทอดทิ้งศาสดาเด็ดขาด เป็นที่ประจักษ์ว่าความช่วยเหลือทั้งหมด ที่ท่านอบูฏอลิบได้ปฏิบัติต่อท่านศาสดา ศ. เป็นความเสียสละ และไม่มีความคลางแคลงใจว่าท่านได้ทำไปเพื่อปกป้องความศักดิ์สิทธิ์ของอิสลาม ดังนั้น สิ่งนี้สามารถยืนยันได้อย่างชัดเจนถึงอีมานของท่าน

อิบนุอะบิลหะดีดได้กล่าวถึงวิถีชีวิตของท่านอบูฏอลิบว่า ได้อุทิศเพื่อปกป้องชีวิตของท่านศาสดา ศ. และอิสลาม โดยกล่าวว่า :
ولولا ابوطالب و ابنه لما مثّل الّذين شخصا فقاما فذاك بمكة آوى و حامى وهذا بيثرب جسّ الحماما و ما ضر مجد ابى طالب ججهول لغى أو بصير تعامى
“ถ้าหากไม่มีอบูฏอลิบและบุตร แน่นอนอิสลามจะไม่มั่นคงเหมือนที่เป็นอยู่เขาได้ให้ที่พำนักและปกป้องศาสดาในมักกะฮฺ เขากำหนดชะตากรรมของบุตรเพื่อโอบอุ้มความตายไม่มีบุคคลใดจะเทียบได้เช่นอบีฏอลิบ มิใช่ทั้งความโง่เขลาที่ไร้สาระ หรือปัญญาที่นำไปสู่ความเขลา”
- พินัยกรรมของอบูฏอลิบบ่งบอกถึงความศรัทธา
นักประวัติศาสตร์ที่มีชื่อเสียงเช่น ฮะละบียฺ ชาฟิอียฺ ได้บันทึกไว้ในตำราของท่าน และท่านมุฮัมมัด ดิยาร บิกรียฺ บันทึกไว้ในหนังสือ อัล-เคาะมีซของท่านว่า ท่านอบูฏอลิบได้บันทึกพินัยกรรมของท่านไว้ว่า :
“โอ้เครือญาติของฉันเอ๋ย พวกท่านจงเชื่อฟังปฏิบัติตามมุฮัมมัดเถิด และจงปกป้องอิสลามของมุฮัมมัด ฉันขอสาบานว่าใครก็ตามได้ปฏิบัติตามรัศมีแห่งทางนำของเขา จะได้พบกับความเจริญถ้าหากฉันยังไม่ตาย ฉันจะเป็นผู้ปกป้องและขจัดปัญหาทั้งหลายให้กับเขา เมื่อกล่าวจบท่านได้สิ้นใจ”
يا معشر قريش كو نوا له ولاةً ، ولحزبه حماةً، والله لا يسلك أحد منكم سبيله إلاّ رشد و لا يأخذ أحدٌ يهديه إلاّ سعد، ولو كان لنفسى مدّة ولا جلى تأخّر لكففت عنه الهزائز و لد فعت عنه الدّواهى ثمّ هلك
أنّ أباطالب لمّا حضرته الوفاة جميع إليه وجوه قريش فأوصاهم فقال: يا معشر قريش أنتم صفوة اللّه من خلقه ـ إلى أن قال: ـ وإنّي أوصيكم بمحمد خيراً فإنه الأمين في قريش، والصديق في العرب، وهو الجامع لكل ما أوصيتكم به، وقد جاءنا بأمر قبله الجنان، وأنكره اللسان مخافة الشنآن، وأيم الله كأني أنظر الى صعاليك العرب وأهل الأطراف والمستضعفين من الناس قد أجابوا دعوته، وصدقوا كلمته، وعظموا أمره… يا معشر قريش ابن أبيكم، كونوا له ولاة ولحزبه حماة، واللّه لا يسلك أحد سبيله إلاّ رشد، ولا يأخذ أحد بهديه إلاّ سعد، ولو كان لنفسي مدة، وفي اجلي تأخير، لكففت عنه الهزاهز، ولدافعت عنه الدواهي.

- คำยืนยันของเหล่าบรรดาเซาะฮาบะฮฺ
บรรดาเซาะฮาบะฮฺส่วนมากได้ยืนยันถึงอีมาน และความสัตย์จริงที่ท่านอบูฏอลิบมี ซึ่งจะกล่าวถึงบางส่วนเพื่อความเข้าใจที่ดียิ่งขึ้น เช่น อับบาส ,อบูบักร อิมามอะลี อ. เป็นต้น
อิบนิ อบี อะดีด กล่าวว่า มีริวายะฮ์มากมาย มีสารบบสายรายงานจาก อับบาส บิน อับดุลมุทฎอลิบ และอบูบักร บิน อบี กุฮาฟะฮ์ กล่าวว่า อบูทอฎอลิบ ไม่ได้จากโลกนี้ไปเว้นแต่เขาได้กล่าวประโยค لا إله إلا الله، محمد رسول الله
روي بأسانيد كثيرة، بعضها عن العباس بن عبد المطلب، وبعضها عن أبي بكر بن أبي قحافة: أن أبا طالب ما مات حتى قال: لا إله إلا الله، محمد رسول الله.
ท่านอิมามอะลี อ. ได้กล่าวว่า :
كَانَ وَاللهِ أَبُو طَالِبٍ عَبْدُ مَنَافِ بْنُ عَبْدِ المُطَّلِبِ مُؤْمِناً مُسْلِماً، يَكْتُمُ إِيمَانَهُ مَخَافَةً عَلَى بَنِي هَاشِمٍ أَنْ تُنَابِذَهَا قُرَيْش
“ฉันขอสาบานว่า อบูฏอลิบ อับดุลมะนาฟ บุตรของอับดุลมุฏ็อลลิบ เป็นมุสลิมและเป็นมุอฺมินท่านได้อำพรางอีมานของท่านกับพวกปฏิเสธชาวกุเรช เพื่อไม่ให้พวกกุเรชเป็นศัตรูและกลั่นแกล้งบนีฮาชิม”
สรุป. จากคำอธิบายที่กล่าวมาได้บทสรุปว่า ท่านอบูฏอลิบ มีความศรัทธาที่มั่นคง เป็นมุสลิม เป็นผู้ให้การพักพิงที่อบอุ่น เสียสละเพื่อท่านศาสดา ศ. และอิสลาม และเป็นผู้ช่วยเหลือท่านศาสดา ศ. ที่ดีที่สุด




![กิจกรรมช่วงบ่ายวันอาชูรอ ชุมชนมัสยิดดารุซซะฮ์รอ อ. [ร่วมเดินเท้ารำลึกถึงกองคาราวานท่านหญิงซัยหนับ]](https://mubahala.net/wp-content/uploads/2022/08/298769655_599667181566282_3179114266681750340_n-1-100x75.jpg)




![ฮะดีษลำนาวา[سفینه]ในตำราของชาวซุนนี่ห์](https://mubahala.net/wp-content/uploads/2022/04/464233444444-100x75.jpg)



