ด้วยพระนามของอัลลอฮฺ ผู้ทรงเมตตา ปรานียิ่งเสมอ
ตำราอ้างอิงต่างๆของชาวซุนนะห์ที่ได้บันทึก “ฮะดิษษะก่อลัยน์”
- ศอฮีฮ์มุสลิม 7/122
- ติรมิซีย์ 2/307
- อันนะซาอีย์/คอศออิศ 30
- อะห์มัด บิน ฮัมบัล ในมุสนัด เล่ม 3/14,17, เล่ม 4/26,59 เล่ม 5/182,189
- ฮากิม นัยชาบูรีย์ ในมุสตัดร็อก เล่ม 3 หน้า 111
- ฮาฟิซ อบูนะอีม อิศฟาฮานี ใน ฮิลลิยาตุลเอาลิยา เล่ม 1 หน้า 255
- อิบนุ เญาซีฮ์ ใน ตัซกิร่อ ตุลคอวอส หน้า 38
- คอตีบ คอวาริซมี หน้า 177
- และของท่านอื่นอีกที่ได้รับรายงานมาจากสารบบการสืบฮะดีษของตนตามที่ได้ฟังมาจากท่านนบี ศ. ว่า “แท้จริง ฉันได้ละทิ้งสิ่งหนักสองประการไว้ ในหมู่พวกท่าน คือ คัมภีร์ของอัลลอฮ์ และเชื้อสายของฉันจากอะฮ์ลัลบัยต์ของฉัน ทั้งสองประการนี้จะไม่แยกจากกัน จนกว่าจะย้อนกลับไปหาฉัน ณ อัลเฮาฎ์ ผู้ใดยึดถือสองประการนี้ เขาจะปลอดภัย และผู้ใดผละจากสองประการนี้ แน่นอน เขาต้องพินาศ” และในบางรายงานท่านกล่าวว่า “ตราบใดที่พวกท่านยึดถือสองประการนี้ พวกท่านจะไม่หลงผิดอย่างเด็ดขาด” ดังนั้น เพื่อเป็นการยึดถือหลักฐานแห่งวิทยปัญญาและมีความมั่นคง จึงจำเป็นแก่เรา จะต้องยึดถืออัล-กุรอาน อันทรงเกียรติและอะฮ์ลุลบัยต์(สมาชิกครอบครัวท่านศาสดา อ.)
หนังสืออิหฺกอ-กุ้ลหักและฆอยะตุ้ลมะรอมบันทึกไว้ว่า หะดีษษะเกาะลัยนฺมีเศาะฮาบะฮฺจำนวนมากเป็นผู้รายงาน ซึ่งตรงนี้จะขอกล่าวนามของเศาะฮาบะฮฺบางท่านจากทั้งหมด 50 คน อาทิเช่น
- ท่านอิมามอะลี อ.
- อิมามฮะซัน อ.
- ซัลมานฟารซี
- อบูซัรฺ ฆิฟารี
- อินุอับบาส
- อบูสะอีดคุดรีย์
- ญาบีรฺอับดุลลอฮฺอันศอรีย์
- อบูฮัยษัม อิบนิตัยฮาน
- อบูรอฟิอฺ คนรับใช้ของรอซูลุลลอฮฺ
- หุซัยฟะฮฺ บินยะมาน
- หุซัยฟะฮฺ บินวะลีด ฆิฟารีย์
- หุซัยบะฮฺ บินษาบิต ซุชชะฮาดะตัยนฺ
- ซัยดฺ บิน ษาบิต
- อบูหุรอยเราะฮฺ
- อับดุลลอฮฺ บิน อันฎ๊อบ
- ท่านหญิงฟาฎิมะฮฺ อัซซะฮฺรอ
- ท่านหญิงอุมมุสะลามะฮฺ
- ท่านอุมมุฮาดี
- ญุเบรฺ บิน มุฏอิม
- บุรออฺ บิน อาซิบ
- อะนัสบินมาลิก
- ฏ็อลฮะฮฺ บิน อับดุลลอฮฺ ตัยมี
- อับดุรฺเราะฮฺมาน บินอาวฟ์
- สะอฺด์ บินสะอัด บินอันศอรีย์
- อุดัยย์ บินฮาตัม
- อุกบะฮฺ บินอามิรฺ
- อบูอัยยูบ อันศอรีย์
- อบูชุร็อยห์ คอซาอีย์
- อบูกุดามะฮฺอันศอรีย์
- อบูลัยลา อันศอรีย์
- เฏาะมีเราะฮฺ อัสละมี
- อามิร บินลัยลา
- ซัยด์ บินอัรฺกอม
- อิบนุ อบี ดุนยา
- ฮัมซะฮฺอัสละมี
- อับดุ บินหะมีด
- มุฮัมมัด บินอับดุรเราะหฺมาน บินฟุลาด
- อบูฏุฟัยล์ อามิร บินวาษิละฮ์
- อัมมาร บินมุรฺเราะฮฺ
- บุร็อยเราะฮฺ หะบะชีย์ บินญุนาดะฮฺ
- อุมัร บินค็อฏฏ็อบ
- มาลิก บินหุวัยริษ
- หะบีบบิน บัดลีล
- เกส บินษาบิต
- ซัยด์ บินชะรอฮีล อันศอรีย์
- อาอิชะฮฺ บินสะอฺด
- อุฟัยฟ์บินอามิรฺ
- อัลดุลลอฮฺ บินอุมัรฺ
- อุบัยย์ บินกะอฺบ์
- อัมมารฺ บินยาซิร
ตัวอย่างตัวบทฮะดิษษะก่อลัยที่ถูกบันทึกไว้ในตำราต่างๆของชาวซุนนะห์ และมีการรับรองถึงความถูกต้อง(ศ่อฮิอ์) เช่น
3943 – وَقَالَ إِسْحَاقُ: أخبرنا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ، عَنْ كَثِيرِ بْنِ زَيْدٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ [عُمَرَ] بْنِ عَلِيٍّ عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ الله عَنْه قَالَ: إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَضَرَ الشَّجَرَةَ بِخُمٍّ، ثُمَّ خَرَجَ آخِذًا بِيَدِ عَلِيٍّ رَضِيَ الله عَنْه قَالَ: ” أَلَسْتُمْ تَشْهَدُونَ أن الله تبارك وتعالى رَبُّكُمْ؟ ” قَالُوا: بَلَى. قَالَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: ” أَلَسْتُمْ تَشْهَدُونَ أَنَّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ أَوْلَى بِكُمْ مِنْ أَنْفُسِكُمْ وأن الله تعالى وَرَسُولَهُ أَوْلِيَاؤُكُمْ؟ “. فَقَالُوا: بَلَى. قَالَ: ” فَمَنْ كَانَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ مَوْلَاهُ فَإِنَّ هَذَا مَوْلَاهُ، وَقَدْ تَرَكْتُ فِيكُمْ مَا إِنْ أَخَذْتُمْ بِهِ لَنْ تَضِلُّوا كتاب الله تعالى، سَبَبُهُ بيدي، وَسَبَبُهُ بِأَيْدِيكُمْ، وَأَهْلُ بَيْتِي “. هَذَا إِسْنَادٌ صَحِيحٌ
، وَحَدِيثُ غَدِيرِ خم قد أخرج النسائي مِنْ رِوَايَةِ أَبِي الطُّفَيْلِ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ، وَعَلِيٍّ، وَجَمَاعَةٍ من الصحابة رَضِيَ الله عَنْهم، وَفِي هَذَا زِيَادَةٌ لَيْسَتْ هُنَاكَ، وَأَصْلُ الْحَدِيثِ أَخْرَجَهُ التِّرْمِذِيُّ أَيْضًا.
ابن حجر عسقلاني ، أحمد بن علي بن حجر (متوفاي852 هـ) المطالب العالية زوائد المسانيد الثمانية ، ج 16 ، ص142 ، ح3943 ، تحقيق : د. سعد بن ناصر بن عبد العزيز الشتري ، ناشر : دار العاصمة/ دار الغيث – السعودية ، الطبعة : الأولى ، 1419هـ .
อิบนิตัยมียะฮ์ ออกมายอมรับถึงความถูกต้องของฮะดิษษะก่อลัยในวันฆอดีรคุม
وَالَّذِي رَوَاهُ مُسْلِمٌ أَنَّهُ. بِغَدِيرِ خُمٍّ قَالَ: ” «إِنِّي تَارِكٌ فِيكُمُ الثَّقَلَيْنِ: كِتَابَ اللَّهِ» ” فَذَكَرَ كِتَابَ اللَّهِ وَحَضَّ عَلَيْهِ، ثُمَّ قَالَ: «وَعِتْرَتِي أَهْلَ بَيْتِي، أُذَكِّرُكُمُ اللَّهَ (فِي أَهْلِ بَيْتِي» ) ثَلَاثًا، وَهَذَا مِمَّا انْفَرَدَ بِهِ مُسْلِمٌ وَلَمْ يَرْوِهِ الْبُخَارِيُّ، وَقَدْ رَوَاهُ التِّرْمِذِيُّ وَزَادَ فِيهِ: ” «وَإِنَّهُمَا لَنْ يَفْتَرِقَا حَتَّى يَرِدَا عَلَيَّ الْحَوْضَ» “
ابن تيميه الحراني الحنبلي، ابوالعباس أحمد عبد الحليم (متوفاى 728 هـ)، منهاج السنة النبوية، ج7، ص318، تحقيق: د. محمد رشاد سالم، ناشر: مؤسسة قرطبة، الطبعة: الأولى، 1406هـ.
أَمَّا الْحَسَنُ وَالْحُسَيْنُ فَحَقُّهُمَا وَاجِبٌ بِلَا رَيْبٍ. وَ [قَدْ ثَبَتَ] فِي الصَّحِيحِ عَنِ النَّبِيِّ – صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ – «أَنَّهُ خَطَبَ النَّاسَ بِغَدِيرٍ يُدْعَى خُمًّا بَيْنَ مَكَّةَ وَالْمَدِينَةِ فَقَالَ: ” إِنِّي تَارِكٌ فِيكُمُ الثَّقَلَيْنِ: أَحَدُهُمَا كِتَابُ اللَّهِ ” فَذَكَرَ كِتَابَ اللَّهِ وَحَضَّ عَلَيْهِ، ثُمَّ قَالَ: ” وَعِتْرَتِي أَهْلُ بَيْتِي. أُذَكِّرُكُمُ اللَّهَ فِي أَهْلِ بَيْتِي، [أُذَكِّرُكُمُ اللَّهَ فِي أَهْلِ بَيْتِي] » ” وَالْحَسَنُ وَالْحُسَيْنُ مِنْ أَعْظَمِ أَهْلِ بَيْتِهِ اخْتِصَاصًا بِهِ، كَمَا ثَبَتَ فِي الصَّحِيحِ «أَنَّهُ أَدَارَ كِسَاءَهُ عَلَى عَلِيٍّ وَفَاطِمَةَ وَحَسَنٍ وَحُسَيْنٍ ثُمَّ قَالَ: ” اللَّهُمَّ هَؤُلَاءِ أَهْلُ بَيْتِي، فَأَذْهِبْ عَنْهُمُ الرِّجْسَ وَطَهِّرْهُمْ تَطْهِيرًا» “
ابن تيميه الحراني الحنبلي، ابوالعباس أحمد عبد الحليم (متوفاى 728 هـ)، منهاج السنة النبوية، ج4، ص561، تحقيق: د. محمد رشاد سالم، ناشر: مؤسسة قرطبة، الطبعة: الأولى، 1406هـ.
4986 – حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ، ثنا أَبُو نُعَيْمٍ، ثنا كَامِلُ أَبُو الْعَلَاءِ، قَالَ: سَمِعْتُ حَبِيبَ بْنَ أَبِي ثَابِتٍ، يُحَدِّثُ، عَنْ يَحْيَى بْنِ جَعْدَةَ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ، قَالَ: خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى انْتَهَيْنَا إِلَى غَدِيرِ خُمٍّ أَمَرَ بِدُوحٍ فَكُسِحَ فِي يَوْمٍ مَا أَتَى عَلَيْنَا يَوْمٌ كَانَ أَشَدَّ حُرًّا مِنْهُ، فَحَمِدَ اللهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَقَالَ: «يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّهُ لَمْ يُبْعَثْ نَبِيٌّ قَطُّ إِلَّا عَاشَ نِصْفَ مَا عَاشَ الَّذِي كَانَ قَبْلَهُ، وَإِنِّي أُوشِكُ أَنْ أُدْعَى فَأُجِيبَ، وَإِنِّي تَارِكٌ فِيكُمْ مَا لَنْ تَضِلُّوا بَعْدَهُ كِتَابَ اللهِ» ثُمَّ قَامَ وَأَخَذَ بِيَدِ عَلِيٍّ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ فَقَالَ: «يَا أَيُّهَا النَّاسُ مَنْ أَوْلَى بِكُمْ مِنْ أَنْفُسِكُمْ؟» قَالُوا: اللهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ، قَالَ: «مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ»
المعجم الكبير ج5 ص171 المؤلف: سليمان بن أحمد بن أيوب بن مطير اللخمي الشامي، أبو القاسم الطبراني (المتوفى: 360هـ)، المحقق: حمدي بن عبد المجيد السلفي، دار النشر: مكتبة ابن تيمية – القاهرة، الطبعة: الثانية، عدد الأجزاء:25.
6272 – أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيٍّ الشَّيْبَانِيُّ بِالْكُوفَةِ، ثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَازِمٍ الْغِفَارِيُّ، ثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، ثَنَا كَامِلٌ أَبُو الْعَلَاءِ، قَالَ: سَمِعْتُ حَبِيبَ بْنَ أَبِي ثَابِتٍ يُخْبِرُ، عَنْ يَحْيَى بْنِ جَعْدَةَ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ: خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى انْتَهَيْنَا إِلَى غَدِيرِ خُمٍّ فَأَمَرَ بِدَوْحٍ، فَكُسِحَ فِي يَوْمٍ مَا أَتَى عَلَيْنَا يَوْمٌ كَانَ أَشَدَّ حَرًّا مِنْهُ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَقَالَ: «يَا أَيُّهَا النَّاسُ، إِنَّهُ لَمْ يُبْعَثْ نَبِيٌّ قَطُّ إِلَّا مَا عَاشَ نِصْفَ مَا عَاشَ الَّذِي كَانَ قَبْلَهُ، وَإِنِّي أُوشِكُ أَنْ أُدْعَى فَأُجِيبَ، وَإِنِّي تَارِكٌ فِيكُمْ مَا لَنْ تَضِلُّوا بَعْدَهُ كِتَابَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ» ، ثُمَّ قَامَ فَأَخَذَ بِيَدِ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ: «يَا أَيُّهَا النَّاسُ، مَنْ أَوْلَى بِكُمْ مِنْ أَنْفُسِكُمْ؟» قَالُوا: اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ، «أَلَسْتُ أَوْلَى بِكُمْ مِنْ أَنْفُسِكُمْ؟» قَالُوا: بَلَى، قَالَ: «مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ» هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحُ الْإِسْنَادِ، وَلَمْ يُخَرِّجَاهُ ”
[التعليق – من تلخيص الذهبي] 6272 – صحيح
المستدرك على الصحيحين ج3 ص613 المؤلف: أبو عبد الله الحاكم محمد بن عبد الله بن محمد بن حمدويه بن نُعيم بن الحكم الضبي الطهماني النيسابوري المعروف بابن البيع (المتوفى: 405هـ)، تحقيق: مصطفى عبد القادر عطا، الناشر: دار الكتب العلمية – بيروت، الطبعة: الأولى، 1411 – 1990، عدد الأجزاء: 4.
